NGŨ GIA BÌ GAI

đăng 16:03, 25 thg 9, 2013 bởi công trình cây

NGŨ GIA BÌ GAI

Acanthopanax trifoliatus (L.) Merr. 1906

 (Panax aculeatus Ait. 1789.)

 (Plectonia chinensis Lour. 1790)

 (Acanthopanax aculeatum (Ait.) H. Witte, 1861)

 (Acanthopanax sepium Seem.)

Họ: Ngũ gia bì Araliaceae

Bộ: Hoa tán Apiales

Mô tả:

Cây bụi trườn, cao 2 - 7 m, có nhiều gai. Lá kép chân vịt, 3 - 5 lá chét, lá chét lớn hình trứng thuôn, dài 4 - 8 cm, rộng 2,5 - 4,5 cm, có lông, tơ thưa, mép răng cưa. Cụm hoa hình tán hay kép, ở đầu cành. Hoa có cuống. Cánh hoa 5, nhị 5. Bầu 2 ô, vòi 2 hợp ở gốc. Quả hình cầu.

Sinh học:

Mùa hoa tháng 7 - 9, mùa quả chín tháng 12. Tái sinh bằng chồi rễ và giâm cành.

Nơi sống và sinh thái:

Mọc ở rừng rậm nhiệt đới thường xanh, mưa mùa ẩm, ở độ cao 200 - 1500 m. Thích nghi ở ven suối, vách đá, ẩm, ven đường mòn. Lúc nhỏ ưa bóng và ẩm, khi lớn ưa sáng và có thể sống trong điều kiện khắc nghiệt về đất đai và khí hậu.

Phân bố:

Việt Nam: Lai Châu (Tủa Chùa, Sìn Hồ), Lào Cai (Sapa: Tà Phìn, Ô Qui Hồ), Hà Giang (Đồng Văn, Phó Bảng, Quản Bạ), Cao Bằng (Trùng Khánh, Hà Quảng, Quảng Hòa, Thạch An), Lạng Sơn (Tràng Định, Văn Quan, Chi Lăng, Bắc Sơn), Vĩnh Phúc (Tam Đảo), Hòa Bình (Mai Châu: Pà Cò).

Thế giới: Hầu hết các nước Đông nam Á.

Giá trị:

Vỏ rễ thân, lá làm thuốc bổ, tăng lực, mạnh gân cốt, kích thích tiêu hóa, ăn ngon miệng, ngủ tốt, chữa đau nhức xương, mỏi gối, đau lưng, thấp khớp, ho, cảm mạo, viêm ruột, đi tả, sỏi thận.

Tình trạng:

Bị đe dọa Bậc T. phân bố rộng, số lượng nhiều, nhưng khai thác mạnh nên có thể bị tuyệt chủng.

Đề nghị biện pháp bảo vệ:

Bảo vệ loài trong tự nhiên, không chặt phá, khai thác bừa bãi. Đưa về trồng để tạo nguồn nguyên liệu. Điều tra thêm nơi phân bố và tình trạng.

 

Tài liệu dẫn: Sách đỏ Việt Nam - trang 30.

Comments